Vrouwengezondheid op de werkvloer

Maandagochtend, 08:45.
Ze zit tegenover me. Net binnen, jas nog aan. Ze glimlacht dapper, maar haar ogen verraden iets anders. Ze vertelt over moeheid die niet weggaat, over slecht slapen, over hartkloppingen waarvan ze dacht dat ze stressgerelateerd waren. “Misschien de overgang?” zegt ze aarzelend. Alsof ze zich ervoor moet schamen.

Ze werkt al twintig jaar in een speciaalzaak. Kent de klanten bij naam, regelt alles op de vloer en zorgt dat het team draait. Een topper, zeggen haar collega’s. Maar nu loopt het niet meer. En dat zegt ze pas nu. Als het eigenlijk al te laat is.

Ik hoor dit verhaal zó vaak. Vrouwen die jarenlang zorgen, aanpakken, doorgaan. Die wennen aan klachten alsof het er ‘bij hoort’. Tot ze vastlopen.

Wat me telkens opvalt: ze willen blijven werken. Ze willen niet uitvallen. Ze willen meedoen, bijdragen, zichzelf zijn. Maar ze voelen zich vaak onbegrepen. Of erger nog: onzichtbaar. En daar zit precies het probleem.

Verschil mannen en vrouwen
Vrouwen zijn anders dan mannen. Hun lijf werkt anders. Hun hormoonhuishouding, hun hartgezondheid, de overgang, menstruatie, zwangerschap… het speelt allemaal een rol in hoe zij functioneren, ook op de werkvloer. En daar houden we in veel bedrijven nog te weinig rekening mee.

Niet uit onwil, maar uit onwetendheid. Want jarenlang is ‘de standaard werknemer’ een man geweest. En dat ziet u terug in hoe het werk is georganiseerd, in de werktijden, in de regels en afspraken. Het past vaak beter bij mannen dan bij vrouwen. En over gezondheid wordt meestal niet gepraat. Terwijl dat juist hard nodig is.

Ondernemer, kijkt u even mee
Misschien denkt u nu: "Oké, interessant, maar wat moet ik hiermee?" Nou, dit dus: verzuim bij vrouwen van 45+ is aan het stijgen. Niet omdat zij niet willen werken. Wel omdat er nog te veel schaamte is om te zeggen dat zij last hebben van de overgang. Daardoor blijven zij doorgaan tot het niet meer lukt. En dan kost het maanden om weer terug te komen.

Dat kost geld. Maar nog belangrijker: u verliest vakkennis, ervaring, continuïteit en klantrelaties. Mensen zijn geen machines die u even vervangt.

Wat kunt u doen als werkgever?
Gelukkig: er is wél iets aan te doen. En het hoeft geen bakken met geld te kosten. Hier zijn drie dingen die u meteen kunt regelen:

1. Praat erover
   Maak vrouwengezondheid bespreekbaar. Veel vrouwen vinden het lastig om op het werk te praten over de overgang. Het voelt nog te vaak als een taboe. Juist door als werkgever het gesprek wél open te gooien, verlaagt u die drempel. Zo hoort u eerder als er iets speelt en dat geeft u de kans om te voorkomen dat iemand uitvalt.
2. Leer herkennen
   Leer signalen van overgangsklachten herkennen. Klachten zoals vermoeidheid, stemmingswisselingen of hartkloppingen worden vaak verward met stress of ‘gewoon moe zijn’. En krijgen daardoor de verkeerde aanpak. Terwijl aanpassingen soms heel simpel zijn: overleg of een ander rooster helpt, geef ruimte om even naar achteren te lopen bij een opvlieger en laat de medewerker (katoenen) kleding in laagjes dragen.
3. Regel maatwerk
   Geef ruimte voor aanpassingen. Denk aan flexibele werktijden, rustplekken of gesprekken met een vitaliteitscoach of bedrijfsarts. Het voorkomt uitval én laat zien dat u betrokken bent.

Wat levert het op?
Heel eerlijk? Heel veel! Minder verzuim, meer loyaliteit, betere sfeer, hogere productiviteit én een ijzersterke reputatie als werkgever. In een tijd waarin personeel schaars is, wilt u bekendstaan als een plek waar mensen gezien en gesteund worden.

En geloof me: als u als werkgever aandacht heeft voor vrouwengezondheid, dan voelen álle medewerkers zich beter gehoord.